Lạm phát là chỉ tiêu, hàm ý mức độ tăng giá chung các mặt hàng trong nền kinh tế. Có nhiều chỉ tiêu để đại diện cho lạm phát như CPI, PCE, PPE. Ở Việt Nam, CPI được ưa thích sử dụng để nói mức độ lạm phát trong nền kinh tế. Theo đó, chỉ tiêu lạm phát ở Việt Nam được xác định bằng trung bình cộng mức độ tăng CPI của 12 tháng.
Mức độ tăng CPI tháng được xác định bằng chỉ số CPI tháng này so với chỉ số CPI tháng đó năm trước (mom).
CPI được xác định bằng việc xác định giá trị 1 rổ hàng hoá. Rổ hàng hoá này, và gắn tỷ trọng cho từng hàng hoá trong rổ, sẽ đại diện cho mức độ chi tiêu của 1 hộ gia đình của Việt Nam. Mặt hàng và tỷ trọng từng mặt hàng trong rổ, được thay đổi 5 năm 1 lần cho phù hợp hơn với điều kiện thực tế.
Ở Việt Nam, 3 nhóm mặt hàng chính tác động đến CPI (chiếm trọng số hơn 40%) là: Năng lượng (ảnh hưởng chính bởi giá xăng); Hàng tiêu dùng (bao gồm nhóm thực phẩm và rau củ; ảnh hưởng chính bởi giá thịt heo) và nhóm Nhà ở và VLXD. Do đó, muốn theo dõi xu hướng của CPI ở Việt Nam, chỉ cần quan sát giá của 3 nhóm mặt hàng này là đủ. Để đơn giản hơn, theo dõi giá heo và giá xăng dầu là đã có dự báo sơ bộ và tương đối chính xác về CPI.
CPI là chỉ số giá. Nên yếu tố ảnh hưởng đến CPI chính là các yếu tố ảnh hưởng đến giá các mặt hàng. Đó có thể là: Sốc cung - cầu kéo (do nhu cầu tăng lên đột biến, do lượng tiền rẻ dồi dào); Sốc cung -tiết cung (gián đoạn chuỗi cung ứng, chi phí đẩy). Ngược lại, tổng cầu yếu, nền kinh tế èo uột, cũng là yếu tố khiến CPI/lạm phát không thể tăng.
Nhận xét
Đăng nhận xét